Η Ένωση Νοσηλευτών Ελλάδος (ΕΝΕ), στο πλαίσιο της συμμετοχής της στο ευρωπαϊκό έργο MERR – Mental Resilience and Readiness of Healthcare Professionals through Effective Management of the Burnout Effect, παρουσιάζει βασικά ευρήματα της Ανάλυσης Αναγκών του έργου σχετικά με το εργασιακό στρες, τους οργανωτικούς παράγοντες επιβάρυνσης και τον κίνδυνο επαγγελματικής εξουθένωσης στους επαγγελματίες υγείας.
Το έργο MERR
Το MERR υλοποιείται στο πλαίσιο του Erasmus+ KA220-VET και στοχεύει στην ενίσχυση της ψυχικής ανθεκτικότητας των επαγγελματιών υγείας και στην ανάπτυξη πρακτικών εργαλείων για την πρόληψη, την έγκαιρη αναγνώριση και τη διαχείριση του burnout. Η προσέγγιση του έργου εξετάζει τόσο τις ατομικές δεξιότητες διαχείρισης του στρες όσο και τους οργανωτικούς παράγοντες που επηρεάζουν την επαγγελματική ευεξία.
Η ΕΝΕ συμμετέχει στην ανάπτυξη και πιλοτική εφαρμογή του εκπαιδευτικού υλικού του έργου, με ιδιαίτερη έμφαση στις ανάγκες των νοσηλευτών και των βοηθών νοσηλευτών, καθώς και στη διάχυση των αποτελεσμάτων στη νοσηλευτική κοινότητα.
Βασικά ευρήματα της Ανάλυσης Αναγκών
Η έρευνα του MERR πραγματοποιήθηκε σε επαγγελματίες υγείας από πέντε χώρες. Περίπου το 60% των συμμετεχόντων δήλωσε ότι αισθάνεται «συχνά» ή «πολύ συχνά» στρες στην εργασία, ενώ οι περισσότεροι αξιολόγησαν το επίπεδο στρες μεταξύ 6 και 8 σε κλίμακα 10 βαθμών.
- Ένταση της εργασίας: 64%
- Πίεση χρόνου: 59%
- Πολλές ώρες εργασίας: 47%
- Έλλειψη αναγνώρισης: 38%
- Συναισθηματικά απαιτητική εργασία: 37%
Εικόνα 1. Βασικά αποτελέσματα της Ανάλυσης Αναγκών του MERR.
Διαφοροποίηση κινδύνου ανά επαγγελματική ομάδα
Η ανάλυση δείχνει ότι οι νοσηλευτές και οι βοηθοί νοσηλευτών ανήκουν στην ομάδα υψηλότερου κινδύνου. Οι κύριοι επιβαρυντικοί παράγοντες είναι η υψηλή ένταση εργασίας, η πίεση χρόνου, οι παρατεταμένες βάρδιες, η συναισθηματική επιβάρυνση, η έλλειψη αναγνώρισης και η υποστελέχωση. Παράλληλα, καταγράφεται αυξημένη ανάγκη για υποστήριξη, αναστοχασμό μεταξύ συναδέλφων και πρόσβαση σε οργανωμένες δράσεις εκπαίδευσης και πρόληψης.
Οι ιατροί εμφανίζουν επίσης αυξημένο κίνδυνο, κυρίως λόγω του υψηλού επιπέδου ευθύνης, του φόρτου εργασίας, των ακανόνιστων ωραρίων και της συναισθηματικής πίεσης. Στο διοικητικό προσωπικό, η επιβάρυνση συνδέεται περισσότερο με τον φόρτο εργασίας, την πίεση χρόνου, τις τεχνικές απαιτήσεις και την περιορισμένη αναγνώριση.
Από τα ευρήματα στην εκπαιδευτική παρέμβαση
Τα αποτελέσματα της Ανάλυσης Αναγκών αξιοποιούνται στον σχεδιασμό της εκπαιδευτικής παρέμβασης του MERR. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ενότητες για την κατανόηση του burnout, την προσωπική ανθεκτικότητα και συναισθηματική ρύθμιση, την επικοινωνία και την υποστήριξη μεταξύ συναδέλφων, καθώς και οργανωτικές στρατηγικές πρόληψης. Για τη νοσηλευτική κοινότητα προβλέπεται ειδική εστίαση στη διαχείριση του στρες και την πρόληψη της επαγγελματικής εξουθένωσης.
Εικόνα 2. Ομαδοποίηση κινδύνου ανά επαγγελματική κατηγορία
Η πιλοτική εφαρμογή που υλοποιεί η ΕΝΕ αποσκοπεί στην αξιολόγηση της χρησιμότητας του εκπαιδευτικού υλικού και της δυνατότητας μεταφοράς των γνώσεων και τεχνικών στην καθημερινή επαγγελματική πρακτική.
Συμπέρασμα
Τα ευρήματα του MERR επιβεβαιώνουν ότι το εργασιακό στρες και το burnout αποτελούν πολυπαραγοντικά φαινόμενα, στα οποία οι οργανωτικές συνθήκες εργασίας διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο. Η ιδιαίτερα αυξημένη έκθεση του νοσηλευτικού προσωπικού αναδεικνύει την ανάγκη για συστηματικές παρεμβάσεις πρόληψης, εκπαίδευσης και επαγγελματικής υποστήριξης.
Πληροφορίες – Επικοινωνία
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το έργο MERR και τη συμμετοχή της Ένωσης Νοσηλευτών Ελλάδος:
Υπεύθυνος Επικοινωνίας Έργου MERR – ΕΝΕ
Μπίζας Λάμπρος
E-mail: lamprosbizas@yahoo.gr
Τηλ.: +30 6977086949
